लोकपाटी न्यूजकाठमाडौं। महिला पुरुषको तुलनामा बढी बाँच्ने गर्छन्। औसतमा लगभग तीन वर्ष बढी। यो धेरै पुरानो जानकारी हो। तर किन यस्तो भयो भन्नेबारे अहिलेसम्म स्पष्ट जानकारी आएको छैन। तर, यस दिशामा थोरै जानकारी प्राप्त हुन थालेको छ। पहिलेका मानिसहरूले पहिले पुरुषले काम गर्न थाल्छन् भन्ने मान्यता राख्थे। चाहे त्यो खानीमा काम होस् वा खेतमा काम। जसका कारण उनीहरुको शरीरले थप दबाब र चोटको सामना गर्नुपर्ने हुन्छ।
तर यो सत्य थिएन। यदि यसो भयो भने, कम्तिमा ती पुरुष र महिला जसले शारीरिक श्रम नगर्ने उमेरसम्म बाँच्नेछन्। वास्तविकता के हो भने समाजमा परिवर्तन भइरहेका बेला पनि महिला र पुरुषबीचको उमेरको खाडल कायमै छ। स्वीडेनको उदाहरण लिनुहोस्, जहाँ विश्वसनीय ऐतिहासिक तथ्यांकहरू उपलब्ध छन्।
१८८० मा महिलाहरूको औसत उमेर ३३ वर्ष थियो। त्यसपछि पुरुषहरूको औसत उमेर ३१ वर्ष थियो। आजको समयमा महिलाको औसत उमेर ८३.५ वर्ष र पुरुषको ७९.५ वर्ष पुगेको छ। दुवै अवस्थामा पुरुषको तुलनामा महिला ५ प्रतिशत लामो बाँचिरहेका छन्। भर्खरै प्रकाशित एक प्रतिवेदनमा भनिएको छ, ‘महिलाहरू पुरुषको तुलनामा लामो समय बाँच्छन्। तिनीहरूको आयु बढी हुन्छ। प्रारम्भिक जीवनमा पनि, पछि पनि, र पुरा जीवन पछि पनि। जहाँ यसको लागि तथ्यांकहरू छन्। मानवमा यो जस्तो अन्य कुनै ढाँचा छैन। जीवविज्ञान।’
यो पनि सजिलै प्रमाणित छैन कि पुरुषहरूले आफ्नो शरीरको अत्यधिक प्रयोग गर्छन्। तर, धुम्रपान, मदिरा सेवन र अत्याधिक खानाको असर केही देशमा पक्कै देखिने गरेको छ। रसियामा धेरै मदिरा र चुरोट सेवन गर्दा पुरुषको मृत्यु महिलाको तुलनामा १३ वर्ष पहिले हुन्छ। चाखलाग्दो तथ्य के छ भने मानिसबाहेक चिम्पान्जी, गोरिल्ला, बाँदर र लङ्गुर जस्ता प्रजातिहरूमा पनि पुरुषभन्दा महिलाको आयु बढी हुन्छ।
‘सामाजिक जीवन र जीवनशैलीले थोरै प्रभाव पार्न सक्छ। तर यो हाम्रो शरीरको जीवविज्ञानसँग नजिकको सम्बन्ध छ,’ ग्रेट ब्रिटेनको न्यू क्यासल युनिभर्सिटीमा वृद्धावस्थाको जीवविज्ञान अध्ययन गरिरहेका टम किर्कवुड भन्छन्, ‘यस दृष्टिकोणमा सम्भाव्यता छ, किनकि महिला र पुरुषको जीन्समा भिन्नता छ। महिलामा दुईवटा एक्स क्रोमोजोम हुन्छन् भने पुरुषमा एउटा एक्स क्रोमोजोम हुन्छ।’
यो भिन्नताले कोशिकाहरूको उमेरमा प्रभाव पार्छ। वास्तवमा दुईवटा एक्स क्रोमोजोम भएकाले महिलामा प्रत्येक जीनको दोहोरो प्रतिलिपि हुन्छ, एउटा एक्स क्रोमोजोम बिग्रियो भने अर्को काममा आउँछ। पुरुषहरूसँग यस प्रकारको ब्याकअप हुँदैन। अर्थात् पुरुषको कुनै पनि कोष बिग्रियो भने बिरामी पर्न सक्ने खतरा बढ्छ। त्यहाँ अर्को दृष्टिकोण पनि छ, जुन महिलाको हृदय गतिसँग सम्बन्धित छ। यो मान्यता अनुसार महिनावारी चक्रको दोस्रो भागमा महिलाको मुटुको धड्कन बढ्छ अर्थात् नियमित व्यायाम गर्दा पनि उत्तिकै फाइदा हुन्छ, जसका कारण महिलामा मुटुसम्बन्धी रोग कम हुने गर्छ।
थप रूपमा, अग्लो व्यक्तिहरूको शरीरमा धेरै कोशिकाहरू हुन्छन्, जसले उनीहरूलाई हानिकारक उत्परिवर्तनहरू विकास गर्ने सम्भावना बढी बनाउँदछ। ठूलो शरीरले बढी ऊर्जा खपत गर्छ र कोशिकाहरू पनि यसबाट प्रभावित हुन्छन्। सामान्यतया पुरुषहरु महिलाको तुलनामा अग्लो हुने भएकाले उनीहरुको कोषलाई बढी क्षति बेहोर्नुपर्ने हुन्छ।
यसबाहेक, टेस्टोस्टेरोनमा निर्भर अर्को कारण पनि छ। यसले पुरुषका गुणहरू विकास गर्छ, अधिक गम्भीर आवाज, छातीमा कपाल यस कारण विकसित हुन्छ। यो धारणालाई समर्थन गर्ने प्रमाण कोरियाको जोसेन राज्यको इम्पेरियल अदालतबाट फेला परेको छ। कोरियाली वैज्ञानिक हान-नाम पार्कले हालै १९० औं शताब्दीमा यस अदालतबाट फेला परेको विस्तृत तथ्याङ्क हेरे, त्यसपछि उनले ८१ नपुंसकहरूको बारेमा पनि जानकारी पाए। पार्कको तथ्याङ्क अनुसार यी नपुंसकहरू सामान्यतया ७० वर्षसम्म बाँचेका थिए, जुन अदालतका पुरुषहरूको औसत उमेर ५० वर्षभन्दा धेरै हो।
पार्कले यो निष्कर्षमा पनि पुग्यो कि नपुंसकहरू त्यतिबेलाको सामान्य जनसंख्याको तुलनामा ज्ञण्ण् वर्षको उमेरमा पुग्ने सम्भावना ज्ञघण् गुणा बढी थियो। यद्यपि यो पुष्टि गर्ने अन्य अध्ययनहरू अझै बाहिर आएका छैनन्, तर यो देखियो कि अण्डकोष बिना, जीवको आयु लामो हुन्छ। यद्यपि यसको वास्तविक कारण थाहा हुन सकेको छैन तर युनिभर्सिटी कलेज लन्डनका डेभिड जेम्सका अनुसार यसको पुरुषत्वसँग कुनै न कुनै सम्बन्ध हुनुपर्छ।
उनीहरुले २०औं शताब्दीमा अमेरिकामा उपचारका लागि केही मानसिक रोगीहरुलाई नसबन्दी गरिएको र उनीहरु कोरियाली नपुंसकहरु जस्तै लामो समयसम्म बाँचेको अनुमानित प्रमाण प्रदान गर्दछ। तर १५ वर्षको उमेर नपुग्दै नसबंदी गर्दा मात्र यस्तो भएको हो। अर्कोतर्फ महिलाको सेक्स हर्मोन पनि उनीहरुका लागि राम्रो साबित हुन्छ। वास्तवमा, एस्ट्रोजेन नामक हर्मोन एक एन्टिअक्सिडेन्ट हो, यसले शरीरका कोशिकाहरूमा दबाब दिने हानिकारक रसायनहरूलाई नष्ट गर्छ।
यद्यपि, वैज्ञानिकहरूको रायमा, यस पक्षमा अझै विस्तृत अध्ययन आवश्यक छ, त्यसपछि मात्र महिलाहरूको उमेरको लागि ठोस कारण फेला पार्न सकिन्छ। टम किर्कवुड भन्छन्, ‘हामीले महिला र पुरुषको हर्मोनमा हुने भिन्नता र अन्य कारकहरूलाई खुला दिमागका साथ विचार गर्नुपर्छ। यद्यपि, यस दिशामा हालैका अध्ययनहरूले महिलाहरूको उच्च औसत उमेरको कारणलाई संकेत गरेको छ। -बीबीसी
